خوش آمدید ورود یا ثبت نام

تبلیغات
Bia2Aroosi
کانال خانوم گل'
Ads Ads

close
Ads
 
امتیاز موضوع:
  • 12 رأی - میانگین امتیازات: 2.33
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

* دستگاه‌هاى موسیقى ایرانى *

کاربر خانوم گل

*
وضعیت : آفلاین
ارسال‌ها:
219
تاریخ عضویت:
فروردين ۱۳۹۱
مدال ها

اعتبار: 228


محل سکونت : تهران
ارسال: #1
Kbemusedsrv  * دستگاه‌هاى موسیقى ایرانى *
تعریف دستگاه:

موسیقی سنتی ایران از دستگاهها، ملحقات یا متعلقات و گوشه های موسیقی تشکیل شده است. دستگاه از دو واژی (دست)و (گاه)به معنای مکان، زمان و نغمه تشکیل شده و مانند لغت پهلوی ((دستان)) در موسیقی دوران ساسانی، به نوعی موسیقی که با دست اجرا می شود، اشاره می کند.

دستگاه را به معنای وسیعتر میتوان به راژمان (سیستم) تعبیر کرد. چه از این حیث نیز موسیقی ایرانی به راژمان کامل یونانی شباهت دارد که در موسیقی قدیم یونان شامل دستگاههای دورین، فریژین، لیدین و ملحقات آنها مانند هیپودورین و هیپوفریژین و غیره بوده است.

یک دستگاه موسیقی از نظر قالب، قطعه ای کامل است و مانند سونات و سنفونی دارای قواعد و قسمتهای مختلفی است که با ساز و آواز اجرا می شود.در موسیقی غربی، معمولآ قطعاتی که به وسیله ساز یا ارکستر نواخته می شود با موسیقی آوازی فرق دارد. اما در دستگاه موسیقی ایرانی، آواز قسمت اصلی و مرکزی موسیقی است و قسمتهای پیشین آواز(پیش درآمد و چهار مضراب) و قسمتهای بعدی آواز(تصنیف و رنگ) در حقیقت به طور مقدمه یا خاتمه موسیقی، به آن بستگی دارد.

دستگاه ایرانى هم ردیف راگاى هندى یا مقام در موسیقى ترکى - عربى است و در غرب به مُد ترجمه مى‌شود؛ اما هیچیک از آنها مفهوم درست یک دستگاه را نمى‌رساند. شرایط زندگى در دوران معاصر، اجراهاى کوتاه‌تر و مختصرتر را اقتضا مى‌کند. و اجراهاى دراز مدتى که در گذشته از خواننده و نوازنده، انتظار مى‌رفت وجود ندارد. لذا دستگاه‌هاى مطوّل قرن نوزده به‌تدریج مختصرتر عرضه مى‌شوند.


[تصویر:  20120731235541_2051546619522120321141233...933434.jpg]



انواع دستگاهها

به طور کلی موسیقی سنتی ایرانی شامل هفت دستگاه و پنج آواز است که به ترتیب اهمیت عبارتند از:

1- دستگاه شور: (شامل 15 گوشه)

آواز ابوعطا (شامل 9 گوشه)

آواز بیات ترک (شامل 12 گوشه)

آواز دشتی (شامل 9 گوشه)

آواز افشاری (شامل 9 گوشه)

2- دستگاه همایون (شامل 12 گوشه)

آواز اصفهان (شامل 11 گوشه)

3 – دستگاه سه گاه (شامل 10 گوشه)

4 – دستگاه چهار گاه (شامل 10 گوشه)

5 – دستگاه ماهور (شامل 20 دستگاه)

6 – دستگاه راست پنجگاه (شامل 14 گوشه)

7 – دستگاه نوا (شامل 14 گوشه)


پاره ای از ویژگیهای دستگاهها

دستگاه شور را مادر آوازهای موسیقی ایرانی نام نهاده اند، و علت آن هم وجود ملودیهای متنوع مناطق مختلف ایران در این دستگاه می باشد. آوازهای ابوعطا یا دستان عرب، بیات ترک یا بیات زند، آواز دشتی یا چوپانی از ملحقات این دستگاه می باشند.

دستگاه همایون که آواز اصفهان را در بر می گیرد، با دستگاه شور کاملآ متفاوت است.

دستگاههای سه گاه و چهار گاه تا حدودی به یکدیگر شباهت دارند، اما دستگاه ماهور دستگاهی کاملآ متفاوت است، و گام آن با گام بین المللی مطابقت دارد.

دستگاه راست پنجگاه، قدیمی ترین دستگاه موسیقی ایرانی محسوب می شود که شباهت زیادی با دستگاه ماهور دارد.

بطوریکه برخی از بزرگان موسیقی، این دو دستگاه را یکی می دانسته اند، و آخرین دستگاه موسیقی دستگاه نواست که در بعضی قسمتها با دستگاه شور نزدیک می نماید

در میان این دستگاه‌ها بعضى داراى گوشه‌هاى مفصل و زیادند و لذا این دستگاه‌ها به بخش‌هاى کوچک‌ترى تقسیم مى‌شوند که آنها را نغمه گویند. گوشه‌ها معمولاً از چند نُت تجاوز نمى‌کنند و داراى تقسیمات جزء نیستند. اگر موسیقى ایران را مملکتى فرض کنیم، دستگاه را به استان، نغمه را شهر و گوشه را به خانه مى‌توان تعبیر کرد.

در میان دستگاه‌هاى موسیقى ایرانى شور از همه بزرگتر است. مهمترین راه تشخیص دستگاه‌ها و آوازهاى موسیقى ایرانى و لذت بردن از آنها، آموزش طولانی، علمى و حرفه‌اى این نوع موسیقى است. تمرینات مکرر و اجراهاى گوناگون نیز به این امر کمک مى‌کند. در این صورت با شنیدن بخش کوتاهى از هر قطعه نوع دستگاه و یا گوشه آن مشخص خواهد بود.

همچنین یاد گرفتن ترانه‌ها و تصنیف‌هاى متوالى که در دستگاه و آوازهاى مختلف نوشته شده، راه دیگر تشخیص موسیقى ایرانى است.
امضای R@ik@i~!
برای دردهایم نشانه می گذارم،
تا یادم بماند،کجا،دست خدا را رها کردم
!
۱۱-۵-۱۳۹۱, ۰۱:۳۳ صبح
وب سایت کاربر یافتن سپاس نقل قول
2 کاربر از R@ik@i~! به دلیل این ارسال سپاس کرده.
شهین کرمی, نونی



ّبرگزیده مردمی ششمین جشنواره وب ایران در بخش خانواده و کودک
Top of Page
کپی برداری بدون ذکر منبع مجاز نبوده و تمامی حقوق متعلق به © انجمن خانوم گل می باشد